ძალადობა გურიაში: 51 შემაკავებელი ორდერი 6 თვეში – სტატისტიკა და გამოწვევები

გურიის რეგიონში ოჯახში ძალადობის შემთხვევები კვლავ სერიოზულ პრობლემად რჩება, რაც შინაგან საქმეთა სამინისტროს უახლესი სტატისტიკით დასტურდება. 2026 წლის პირველ ნახევარში, კონკრეტულად 1 იანვრიდან 30 ივნისამდე პერიოდში, რეგიონში ოჯახში ძალადობის ფაქტებზე 51 შემაკავებელი ორდერი გაიცა, რომლებშიც 93 პირია მოხსენიებული. ეს მონაცემები ასახავს ძალადობის მასშტაბებს და იძლევა წარმოდგენას მსხვერპლთა და მოძალადეთა პროფილზე.

რეგიონული სტატისტიკა აჩვენებს, რომ ოჯახში ძალადობის ყველაზე გავრცელებული ფორმა ფსიქოლოგიური ზეწოლაა, რომელიც 46 შემთხვევაში დაფიქსირდა. მას მოსდევს ფიზიკური ძალადობა 21 შემთხვევით, ხოლო სექსუალური ძალადობის ერთი ფაქტიც აღირიცხა. მსხვერპლთა შორის 44 ქალია (მათ შორის 3 არასრულწლოვანი) და 7 მამაკაცი. მოძალადეების მხრიდან სურათი ასეთია: 42 ფიგურანტიდან 41 მამაკაცია, ხოლო 1 ქალი. აღსანიშნავია, რომ ოჯახში ძალადობისგან ყველაზე მეტად 45 წელს გადაცილებული ქალები ზარალდებიან, რაც მსხვერპლ ქალთა ნახევარს (22 შემთხვევა) შეადგენს. მოძალადე მამაკაცების უმრავლესობა კი 25-დან 60 წლამდე ასაკობრივ კატეგორიაში ხვდება.

ოჯახში ძალადობა გულისხმობს ოჯახის ერთი წევრის მიერ მეორის მიმართ განხორციელებულ ნებისმიერ ჩაგვრას, იქნება ეს ფიზიკური, ფსიქოლოგიური, სექსუალური თუ ეკონომიკური ხასიათის. ოჯახის წევრებად ითვლებიან არა მხოლოდ უშუალო ნათესავები, არამედ ყოფილი მეუღლეები, არარეგისტრირებულ ქორწინებაში მყოფი პირები და ნებისმიერი სხვა, ვინც ერთიან საოჯახო მეურნეობას ეწევა. ძალადობის ფორმები მოიცავს: ფიზიკურ ტკივილს ან ტანჯვას გამომწვევ ქმედებებს; შეურაცხყოფას, მუქარას, დამცირებას; ძალადობით ან მუქარით სექსუალურ კონტაქტს; საკვებითა და საცხოვრებლით სარგებლობის შეზღუდვას; აგრეთვე, არასრულწლოვნის ინტერესების უგულებელყოფას.

ქალთა მიმართ ძალადობის კუთხით, გურიაში აღნიშნულ პერიოდში 3 შემაკავებელი ორდერი გაიცა, რომლებშიც 6 პირი ფიგურირებს: 3 ქალი მსხვერპლი და 3 მამაკაცი მოძალადე. ყველა ამ შემთხვევაში ადგილი ჰქონდა როგორც ფიზიკურ, ისე ფსიქოლოგიურ ძალადობას. მსხვერპლი ქალებიდან ორი 25-დან 44 წლამდე ასაკობრივ კატეგორიას განეკუთვნება, ერთი კი 45-დან 60 წლამდე. მოძალადე მამაკაცებიდან ორი 25-44 წლისაა, ერთი კი 61 წელზე მეტის. მთელი საქართველოს მასშტაბით კი, ბოლო ექვს თვეში ქალთა მიმართ ძალადობის ფაქტებზე 478 შემაკავებელი ორდერი გამოიცა.

შემაკავებელი ორდერების ეფექტურობაზე და მათ დარღვევის შემთხვევებზე არასამთავრობო ორგანიზაცია „უფლებები საქართველოს“ იურისტმა, ნატი გელოვანმა ისაუბრა. მისი თქმით, ელექტრონული მეთვალყურეობის ქვეშ მყოფი პირების მიერ ორდერის დარღვევის ფაქტები ჯერ ოფიციალურად არ დადასტურებულა, თუმცა იყო გახმაურებული შემთხვევა (ყოფილი მაღალჩინოსნის, იოსებ სიგუას საქმე), სადაც, მსხვერპლის მტკიცებით, ორდერი დაირღვა, მაგრამ რეაგირება არ მოჰყოლია და საბოლოოდ სააპელაციო სასამართლომ ორდერი გააუქმა. გელოვანი აღნიშნავს, რომ ელექტრომეთვალყურეობის გარეშე ორდერის დარღვევის შემთხვევები მაინც გვხვდება.

იურისტი შეშფოთებას გამოთქვამს იმის გამო, რომ ოჯახში ძალადობისა და ქალთა მიმართ ძალადობის შემაკავებელი ორდერების რაოდენობა ქვეყნის მასშტაბით (თბილისი, ქართლი, აჭარა, კახეთი) მცირდება. გაურკვეველია, ეს რეალურად ძალადობის შემცირებას ნიშნავს თუ სამართალდამცავი ორგანოების არასათანადო რეაგირებას. ის ასევე ხაზს უსვამს, რომ ფსიქოლოგიური ძალადობის სამართლებრივი დამტკიცება რთულია, თუმცა შესაძლებელია მსხვერპლთან გასაუბრების, მისი ფსიქო-ემოციური მდგომარეობისა და სხეულის ენის გათვალისწინებით, ასევე ვიდეო მტკიცებულებების საფუძველზე, როგორც ეს მათ პრაქტიკაში ერთ-ერთ საქმეზე მოხდა, სადაც ქალი გენდერული ნიშნით ფსიქოლოგიური შევიწროების მსხვერპლი იყო.

ამგვარად, გურიაში ოჯახში ძალადობის მაჩვენებლები და მასთან ბრძოლის მექანიზმების ეფექტურობა კვლავ მრავალ კითხვას აჩენს. აუცილებელია, როგორც სტატისტიკის სიღრმისეული ანალიზი, ასევე მსხვერპლთა დაცვის მექანიზმების გაძლიერება და საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება ამ სერიოზული სოციალური პრობლემის დასაძლევად.