ზაფხულის გამოწვევა: როგორ დავიცვათ კანი მზის მავნე სხივებისგან? NCDC-ის რჩევები

22 აგვისტო, 2026

 
ზაფხულის გამოწვევა: როგორ დავიცვათ კანი მზის მავნე სხივებისგან? NCDC-ის რჩევები
 

დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრი (NCDC) ზაფხულის დადგომასთან ერთად, მოსახლეობას მზის ულტრაიისფერი გამოსხივებისგან თავდაცვისა და დამწვრობის პრევენციის შესახებ მნიშვნელოვან რეკომენდაციებს სთავაზობს. ცხელი სეზონის განმავლობაში, მზის მავნე ზემოქმედების რისკი განსაკუთრებით იზრდება, რაც ჯანმრთელობისთვის სერიოზულ საფრთხეებს შეიცავს.

სპეციალისტების განმარტებით, მზის სხივების ჭარბი ზემოქმედება კანის პიგმენტური უჯრედების დაზიანებას იწვევს, რის შედეგადაც ჩნდება ნამზეური. ხშირი გარუჯვა არა მხოლოდ ნაადრევ დაბერებას, პიგმენტურ ლაქებსა და კანის სიმსივნის განვითარების ალბათობას ზრდის, არამედ მხედველობაზეც უარყოფითად მოქმედებს. ულტრაიისფერმა გამოსხივებამ შესაძლოა კატარაქტის პროვოცირება მოახდინოს, რაც სიბრმავის ერთ-ერთ წამყვან მიზეზად ითვლება.

მზეზე ან სოლარიუმში ხანგრძლივად ყოფნისას, კანი შესაძლოა დაიწვას. დამწვრობას ხშირად თან ახლავს სიწითლე, ტკივილი, დაზიანებული უბნის შეშუპება, სითხით სავსე ბუშტუკები. მძიმე შემთხვევებში მოსალოდნელია სხეულის ტემპერატურის მატება, ზოგადი სისუსტე და გულისრევა.

NCDC-ის რეკომენდაციით, მზით დამწვრობისას არავითარ შემთხვევაში არ უნდა შევეხოთ ან გავხეთქოთ წარმოქმნილი ბუშტუკები. ასევე, აუცილებელია თავიდან ავიცილოთ მზეზე ხელახალი გასვლა. სამედიცინო დახმარების აღმოჩენა სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია, თუ დამწვრობა მიიღო ერთ წლამდე ასაკის ბავშვმა, განვითარდა მაღალი სიცხე, გაჩნდა მრავლობითი სითხის შემცველი ბუშტუკები ან ძლიერი, აუტანელი ტკივილი.

განსაკუთრებულ სიფრთხილეს მოითხოვს ღია ფერის კანის, თმისა და თვალების მქონე პირები. ასევე, მზის სხივების მიმართ უფრო მგრძნობიარენი არიან 6 წლამდე ასაკის ბავშვები და 60 წელს გადაცილებული მოქალაქეები.

პრევენციის მიზნით, ცენტრი მოუწოდებს მოსახლეობას, შეზღუდოს მზეზე ყოფნის დრო, განსაკუთრებით კი მზის პიკური აქტივობის საათებში – შუადღემდე ორი საათით ადრე და ორი საათის შემდეგ. რეკომენდებულია ღია ფერის, ნატურალური ქსოვილისგან დამზადებული თავისუფალი ტანსაცმლის, ფართოფარფლებიანი ქუდისა და ულტრაიისფერი სხივებისგან მაღალი დაცვის მქონე მუქი სათვალის ტარება.

გარდა ამისა, უმნიშვნელოვანესია მზისგან დამცავი საშუალებების სწორად გამოყენება. სასურველია SPF 30 ან უფრო მაღალი დაცვის ფაქტორის მქონე კრემის წასმა მზეზე გასვლამდე 20 წუთით ადრე და მისი განახლება ყოველ ორ საათში ერთხელ, ან უფრო ხშირად, თუ ვცურავთ ან ძლიერ ვოფლიანდებით. ამ მარტივი, მაგრამ ეფექტური რჩევების გათვალისწინება დაგვეხმარება ზაფხულის სეზონი უსაფრთხოდ და ჯანმრთელად გავატაროთ, მზის მავნე ზემოქმედებისგან თავის დაცვით.